2010, er is wat werk aan

(non) posse III

© Bert Frings


ach

ach nacht
niets verduistert anders
dan verwacht

het valluik
waardoorheen
tijd en strop en stroop

peukje valt
kleedje schroeit
- roekeloos precies

vooruit dan maar
over de streep
dat achterwiel ach

al bij al

(non) posse II

© Andrzej Kramarz


"Hetgeen er geweest is, hetzelve zal er zijn, en hetgeen er gedaan is, hetzelve zal er gedaan worden ; zodat er niets nieuws is onder de zon"

(Prediker, 1 : 9)

(non) posse

© Victor Brauner



"Als iemand zoiets doet, zei ik, dan wil dat zeggen dat hij het niet anders kan"


(Sandro Veronesi, La forza del passato/In de ban van mijn vader, 2001, 251)

Mijn

© Martijn Schuppers



eerste mijn
tweede mijn
derde mijn

stilstand

zand
zwavel
hoofdader (lood)

vierde mijn
klei

stilstand

enzovoort

Viola

© Bill Viola



viola da gamba
viola da braccio

viola d'amore violino pochetta

allora viola da mamma
viola da niente - niente

il mondo è stato creato dal niente

Malkander XVIII (Fahrenheit)

© Diana Schrerer



Toen ze hem verwarde met Fahrenheit
bleef het zout onaangeroerd ; ze plooide
de landkaart waarop

de grens van het herstelbare : een agaaf in bloei

Morgen zal de tak die hij zocht
beslist kronken met de vraag die ze, o
naamloze berg, nooit stelde

Malkander XVII (porque)

© Diana Scherer



omdat hij

brandhaarden dooft met iconen
van bladgoud

en draadgaas
rond het hoofd bindt - als reactie op verlies

ook omdat zij
propjes naar de maan schiet

schoot

sporen

© Oswaldo Guayasamin


"want er is niets aan te doen : in de gelaatsuitdrukking van mensen, in de manier waarop ze glimlachen of hun kaken op elkaar klemmen of hun wenkbrauwen fronsen, maar eigenlijk ook in hun vaste fysieke gelaatstrekken, blijven uiteindelijk, met het voortschrijden van de tijd, de sporen achter van de gevoelens die zij bij anderen opgeroepen hebben"


(Sandro Veronesi, La forza del passato - opgedragen aan La mamma - vertaald o ironie als In de ban van mijn vader, 2001, 57)

Malkander XVI (-moed)

© Oswaldo Guayasamin



Hier ligt ze, manifest in
brokaat,

serpentgroen
(gevouwen) gesloten voor
achter tastbaar
de ribben zwart
maar open : blank

weten wat komt is
hoogmoed, soms moed

Krassen

© Lemi Ponifasio



Je beschildert

de aanblik de lippen
zwart, de ogen sperwer zo zie je
de kleur waar rood op vooruitloopt
de muze die noodt tot

Enkel de oren

laat je ongemoeid, de krassen
wil je horen - hoe ze traag
door het vals plafond in je hoofd
knarsen, boren - hazen weten dat

Je beschildert het gelaat

The bells of the Pogues

s / pel / s

© Lu Shengzhong



Je pelt de s van s / pel en telt
de lacunes, meer dan veel,
leger ; het scharnierpunt
vijs je uit - faut le faire
aan de vooravond van

's Nachts rijd je je vast
vervalt de hoogte, word je
m'être van verzaken
van weglaten. Je rilt je
warm in je pel / s

Why not sneeze ?

© Marcel Duchamp, Why not sneeze, Rose Sélavy ?



"Deze kleine kooi zit vol suikerklontjes, maar de suikerklontjes zijn van marmer en als je de kooi optilt, verbaas je je erover hoe zwaar hij is. De thermometer dient om de temperatuur van het marmer aan te geven"

(Marcel Duchamp, Moreel Duchamp, 1973, 295)

Malkander XV (welcome back, samuel)

© Mark di Suvero



sugar the pill she thought for a moment she didn't
sugar the pill the pill again with rosebuds
a piggy sound loud and

- i can't go on
i'll go on beckett said

the pill sugar it and the pillow too i have
a-Jekyll-and-Hide-belly i have
a blockage of smoke-signals i have

- becket said a lot what is there
to keep us here - the dialogue ?

salt the pill sugar is too sweet he didn't
salt eat salt
fish salt death sea representing

noice of living handkerchiefs
welcome back Samuel

Malkander XIV (vis)

© Mark Chagall



het sprookje als zoen op de wang als de mens
weer vis vinvis

de man met meerdrift
de vrouw in verknoopte val, vervlochten hyacinth

de stem van Adam, pastel in tinten : vriend
of zijand

Sad face, happy face

© Maarten Vanden Abeele, Het hertenhuis


"Ik neem geen deel aan deze oorlog. En toch is het mijn oorlog (.. ) De jonge vrouw ligt bovenop een geit. Beiden met hun gelaat in een plas. Op het moment dat ik de foto neem is de geit nog niet dood. Drie soldaten trekken de vrouw van de geit. Ze valt met haar hele lijf in de modder. De wind waait haar rok naar boven. Ze heeft geen onderkleren aan. Haar schaamlippen zien er glimmend en fris uit. De geit wordt met een touw aan een vrachtwagen vastgebonden. Hij mekkert en kijkt onnozel naar de vrouw. Die beeldschoon dood is. Sommige doden zijn meer dood dan anderen" (oorlogsfotograaf, dagboek SR 123-92 : 5 pm) (Jan Lauwers, Het hertenhuis)


(Trilogie-marathon 'Sad face happy face' van Jan Lauwers & Needcompany met De kamer van Isabella, De lobstershop en Het hertenhuis. Links van mij de zon, rechts de maan, deSingel, 20.12.09)

Klap

© Berni Searle




"Zegt de mensheid tegen zichzelf : we willen niet alleen tussen dak en vloer leven, tenslotte bestaan we niet alleen uit vlees en botten. De schoonheid en orde van de steden moeten onze zielen weerspiegelen zoals ze zijn : in orde en mooi. Dan bouwt de mensheid eeuwenlang monumenten en symbolen om erin te leven, maakt een beeltenis van zichzelf in hout en steen. En op dat moment begint het al te giechelen binnen in de huizen, zodat het schalt tussen lege woonkamermuren. Na vijfhonderd jaar geeft de mensheid een klap midden in haar moeizaam vervaardigde spiegel zodat alles versplintert en breekt. Staart verbijsterd in de scherven en ziet tronies waar gezichten waren"


(Juli Zeh, De stilte is een geluid, 2003)

White (snow) on black

Berni Searle, a man seeing through eyes, wishes, clothes
'Snow white', video, 2001, Brooklyn Museum.

(komedie van het) bloed

"Hoor, schurken, hoe ik u van kant zal maken. / Er bleef mij nog één hand om u te kelen, / terwijl Lavinia met haar stompen 't bekken / vasthoudt en er uw schuldig bloed in opvangt. / Ge weet, uw moeder komt hier met mij feesten, / ze noemt zichzelf de Wraak en acht mij gek. / Hoor, schurken, 'k maal uw beenderen tot gruis / en kneed dat, met uw bloed vermengd, tot brij ; / en uit dat deeg maak ik pasteienkorsten, / en van uw schurkenhoofden twee pasteien. / Dan zal die lichtekooi, uw vuige moeder, / haar eigen broed verslinden zoals de aarde. / Dat is het feest, waarop ik haar wil noden / en dit het maal waar zij aan smullen zal ; / want zwaarder leed mijn kind dan Philomena / en feller zij mijn wraak dan die van Progne. / Houd nu uw kelen klaar. Lavinia, kom, / vang jij het bloed op, en zijn ze afgeslacht / dan ga 'k hun beenderen tot poeder malen / en met dit hatelijke vocht vermengen, / en in dat deeg zal ik hun hoofden braden. / Kom, help nu allen met de voorbereiding / van dit festijn, dat gruwelijker moet blijken / en bloediger dan een Centaurenfeest (Shakespeare, Titus Andronicus, vertaling Willy Courteaux, 2007, E-311)




© Koen Broos



(Olympique Dramatique & KVS met Titus Andronicus, a play by Shakespeare, waarin niet minder dan zeventien doden vallen, een enkele vrouw verkracht, één tong uitgerukt en drie handen afgekapt. Wreed. Tranen. Enkel een pasgeboren Morenkind blijft gespaard. Verder niemand links, niemand rechts van mij. Sneeuw en ijzel, het scherpe besef. Toneelhuis, 17.12.09)

Djippelein

Shuffling of feet on the pavement

© Leonora Carrington



"How tired I am of stories, how tired I am of neat little phrases that come down so beautifully with all their feet on the ground ! .. I begin to long for some little language such as lovers use, broken words, inarticulate words, such as the shuffling of feet on the pavement" (Virginia Woolf, The Waves)

Once upon a time in Scheldewindeke

© Enrico David



Ze staart in het ijle
verstoord door een rukwind
die jagend de veerkracht
van eenvoud beproeft

De zwiepende takken
verjagen de grauwe
weemoedige nevel
die weegt op 't gemoed

Mijn dochter van elf
onverstoord in haar vragen
verhaalt dat zij vroeger
totaal in de waan

Beraadde en meende dat
jagende takken de wind
en de storm en orkaan
doen ontstaan

Pas later, bedenkt ze
verwees jij naar hoger
de spelende goden
hun onrust en zucht

Die stilte beademt
verwaait in vervoering
en zandhozen stormt
als een draaikolk van lucht

Nu leert zij op school
dat de hoge en lage
verwijderde luchtdruk
een wind doet ontstaan

Ze staart in het ijle
beduusd en ontredderd
en stelt zich de vraag of
de goden voortaan

Nog spelen verzuchten
landinwaarts verglijden
en briezend bestormend
verstarring verslaan

Ik kijk naar de takken
van zwiepende wilgen
en weet dat de goden
mijn dochter

verstaan

Misschien

© Martijn Schreurs



"Misschien bestaat er slechts één juiste indeling van de mensen : in bosmensen en woestijnmensen. Het bos is vol vragen. Alleen de woestijn vraagt niets, geeft niets en belooft niets. De woestijnmens heeft slechts één gevoel en kent slechts één waarheid. De bosmens heeft vele gezichten. De fanaticus komt van de woestijn, de scheppende mens van het bos"


(Kurban Said, Ali & Nino)

The pencil story

© John Baldessari

Slavers throwing overboard the dead and dying

© William Turner


Maar rondomheengerold Nacht met elastisch galactisch lichaam // De donkere duur / nu wordt het al avond, licht valt nog / vol op de Duizend Dingen - een seraf vlucht hoog / met faun en alruin - hier stoelt licht op erts, porfier, / albast. Er stond brokaat, hard goud, met wat pacotille. / O hoeveel zand voor unciaal en lens, passie, metafysiek / met rust van rimpels, nu drup per drup het bloed uit kelk van vlees neerwelt. / Violen, hoornen, dat is zijn vrucht, de Middag, sacrament met star ceremonieel. / Men bakt leem voor steen voor de oven voor de pot voor het graan voor het brood voor het kind. / Karpov bij Kasparov zit, hoor trompet voor toernooien en vlooientheater, / terwijl men lang praat over postzegels en thee drinkt. / Het vonkt af van luchtschip en sneeuw, sluiers in waaiers van water / Rups, rat, fret, nerts, das, lynx, mink. / Op elk blad zinkt dauw van Con- / stable. Alle vogels der aarde stuiven tezamen op naar het licht van Turner en de Zon.


(Christine D'haen, Jom Echad, uit : Mirages, 1989)

Malkander XIII (te midden)

© Damien Hirst



hij wilde opper (omkleed met klei)
zij onder (sub rosa)

ze baarden een klaproos
te midden het loopgraf

Christ, we're hiding

© Ursula Mumenthaler



What we call : classic short
to avoid
- the past
to await
to avow
- the mouth, hungry, always

a source of inspiration for
what we design : plums
plums and a bold cry
Why don't we life
in a red house, keys
Christ, we're hiding

from death. I feel like
I don't want to know
how to avoid
how to await
how to avow
- dancing around flames

Letter from Sioux Falls

© James Turrell



Given the world in which
big big wheels keep on turning, waiting
for one, one more massive attack, I'm

not too sweet (home Alabama nor
Quality Street) but even though
demanding : do you go where you go

whenever you go through ? Tell me
(William Tell) what's the difference
between I'm through and slip sliding

away ? Maybe through channels of black desir
(le vent nous portera), in all probability
channels with a long forgotten footnote, no

I'm not too sweet, I wasn' t born
under a wandering star, but in Sioux Falls
(South Dakota). I want rocky waters

ahead. Why not. Why not everything, except
a trademarket life. So, once again, do you
go where you go whenever you go through ?

In some sens, I'm not quite sure.
Not not quite, repeats the singing bird
on the singing tree, not repeating,

to slow things down

Eén nacht ijs (Kerberos)

© James Turrell



Nacht, nectar als goudstuk als obool op
gesloten ogen, ontloken rond een dode vrouw, koud
temidden gewichtloze chaos, vuur

en vliegjes. Hier waakt de hond vierkoppig
naast de poort : no way out. Ik
rijg de kralen en spin - als een kat zonder wol

Vingers punten (de lippen zout) het rauwe gelaat,
nectar druipt uit de voorgoed verloren
moederschoot - één nacht ijs

De stoel de stoel

© Roger Raveel



Trek een evenaar (Johnny Walker) denkbeeldig
en breek de stoel de stoel

in poten. Neem aan
dat je aanneemt : breed
de stroom die niet langer

Teken me (Caran d'Ache) zolang
ik in staat ben tot

+ 1 + 1 + 1 + (II)

© Pascale Marthine Tayou



You gave me
a five
a six
a five six seven eight

Ik ga elders vinken

Here nor there

© Ursula Mumenthaler



Through the gap of what is
lacking, it cries with a voice of a double-
edged sword : time, time

out
(the box)

but don't throw to much away
of me, forgive me
for not aspiring

to be here
nor there,

the place of the cradle where
tremendous arms surrounded
once, arms with a crack

within
around

both fed and feeder, the tolling bell
sterilized ; through the gap
it cries : time

to let it
cease to be

there, with ears, eyes
then the rest of this restless
body. Forgive me

for being
(here nor there)

Breathing out loud

© Reinhilde Terryn



Once in a while

it happens in a bubble, pricked
by a wringing eye, from left to
right ahead right away : twinkling lights

between Scylla and Charybdis

a vibrant lava fence alike. Sometimes
under clouds that are by no means
defined, you find

what's lost in a tango

between two drowned lovers
mourning, well, let it
and keep me

from breathing out loud

A form that accommodates the mess

© Ruben Ochoa



"What I am saying does not mean that there will henceforth be no form in art. It only means that there will be new form and that this form will be of such a type that it admits the chaos and does not try to say that the chaos is really something else. To find a form that accommodates the mess, that is the task of the artist now" (Samuel Beckett)

Ca permet

© Dan McPharlin



En état de rire, je ris
jusqu'à trois, quatre

L'homme et les jeux

Ca permet en tout cas d'éteindre les feux
sans coeur floral

Puis das Spiel ist aus

Denkmals
Denk' mal an

Origine

Zo verbolgen ik tien jaar geleden het eerste blad van Finnegans Wake las - om het boek vervolgens onherroepelijk dicht te slaan - zo opgetogen drink ik vandaag van uitlandse taalbaden : Arabisch gezang, het staccato-gedram van Japans, het Zuid-Afrikaanse Swazi en laag Skandinavische noten, meer in lengte dan in toonhoogte. En dat door en naast elkaar, zonder onder- of boventiteling, zoals enkel Cherkaoui vlekkeloos aandurft. Lef. Of misschien eerder gevoel. Tijd om Finnegans Wake opnieuw ter hand te nemen. Toch minstens tot pagina twee, onderaan.




© Koen Broos, Origine



(Origine, intimistische dansproductie van Cherkaoui op de 1001-tonen van Fadia Tomb El-Hage. Lijdzaam zat ik tussen twee vriendinnen die elkaar vijftien jaar geleden uit het oog verloren. Zaterdag zullen ze elkaar opnieuw treffen. Om acht uur, in pizzeria Toni. Toneelhuis, 05.12.09)

(one of the) fifty ways to kiss the ceiling

© Fred Muram

Wisselkoorts

© Chris Thompson



we jagen, ondergaan, het waken
- klassiek van raster - bedolven, de inktpot
waarmee : aan scherven, de hand waarin niets

we voelen hoe

spijkers roestend wringen, de wisselkoorts
du temps où les murs tombent, voilà
l'occasion à saisir des cailloux, hoe

koud de koude

fallus aangenaaid op onbedacht op
verlies niet te noemen, we ontzien
de bloem op de beschreven lithosteen : doe

o doe, als vogels uit sloten

Malkander XII (war of the sexes)

Before the beep

© Claire Morgan



where the founding father, the primacy
of colours, i hear a million words, verbs
in black and white, but no one

for Venice, i hear them

count : wishes, years, seasons
many more numbers, but no one sees
Hitchcock's birds, branches

are not what they used

to be, i'm out feeding
wild animals, you can leave
a message

before the beep

jeuk

© Josep Aznar



"Sommigen worden geboren met vleugels onder de huid van hun schouders. Ze krabben de hele tijd aan hun schouderbladen om er die vreemde jeuk te verdrijven. De armen zijn niet gemaakt om zich naar die plek te kronkelen omdat je de armen tegen de gewrichten in moet bewegen. Tenslotte vind je een oplossing. Klap de armen achterwaarts. Kantel de polsen. Laat het krabben een aanvang nemen. Wie met vleugels onder de huid van de schouders geboren wordt, kan zich tot bloedens toe krabben, de jeuk blijft sterker dan de pijn" (Peter Verhelst)



(Nieuwzwart, boostcreatie van Wim Vandekeybus in dialoog met olievlekproza van Peter Verhelst en soul-ritme-rock van Mauro Pawlowski. Rechts van mij een vrouw van over het water met een grote vierkante ring ; links een man die ondanks de heavy sound in slaap viel, deSingel, 03.12.09)

Dan

© Iwan Kljun



hij (in zijn beleving) het vijfde vierendeel
tot de tijd, afgeschaafd,
de deuren wijd, de ramen open

zucht, lucht. Dan

- een moment in de toekomst -
zal hij talig
de taal bannen

voor even (in mijn beleving)

(Cherka)oui

© Koen Broos



Een man plant zich naast me en kijkt me aan. Je tousse aussi, zegt hij en kucht. Mais ce n'est pas une grippe. Mexicaine laat hij achterwege. Ik knik. Avez-vous vu cette pièce déjà, vraagt hij dan. Oui, zeg ik. Hij herhaalt de vraag. Oui, zeg ik. Hij wringt een zakje uit zijn jas- of broekzak - details herinner ik me niet - en vraagt, terwijl hij een frommel van Fisherman's Friend voorhoudt, voulez-vous ? Oui, zeg ik en strek een palm, de rechter meer bepaald. Tijdens de vertoning adem ik alaska en voel hoe mijn tong rijt. We hoesten geen van beiden. Nu gaan we het krijgen, denk ik na het bravo en handengeklap, maar de man schuifelt weg, haastig.



(Myth, paarlemoer van Cherkaoui & Ensemble Micrologus, Toneelhuis, 01.12.09)

La musique seule peut parler de la mort (Malraux)

(Fl)inter(s)

© El Anatsui


Volumineus reikt deelt de moeder
de kelk van Aron, het gevlekte
zwanenbrood. Woekeren zal het

tot een breuklijn schijnbaar
de scène verplaatst : een vrouw geeft de man
wat de man plaatsvervangend

verlangt. Kraaien, zwart, krassen
barsten, scheuren
het beeld aan flarden. Flinters

Uit zichzelf in zichzelf

© Greta Matthews-McMahon



"En omdat het materiële dingen zijn, die hij daarbuiten door lichamelijke zintuigen lief kreeg, en ermee verbonden was door een langdurige vertrouwdheid, en ze niet met zich kan binnenbrengen in het domein van de immateriële natuur, heeft hij beelden ervan gebundeld en sleept de beelden, die hij uit zichzelf maakte, in zichzelf binnen"


(Augustinus van Hippo (354-430), De Trinitate/Over de drie-eenheid, 2005, x-7, vertaling T.J. van Bavel)

Willen maar niet kunnen

© Katherine Dycke


Augustinus is booming (zeggen ze) en wordt momenteel modern, zelfs postmodern gelezen. Door fil-O!-sofen. Monica's zoon, ik wist er niet al te veel van. Nog steeds niet, eigenlijk, maar stilaan zie, lachend


"Om het verder kort te maken : wat kreeg bij de bestraffing van die zonde de ongehoorzaamheid anders terug dan ongehoorzaamheid ? want het ongeluk van de mens bestaat in niets anders dan in de ongehoorzaamheid van hemzelf tegenover hemzelf, waardoor hij omdat hij niet gewild heeft wat hij kon, nu wil wat hij niet kan ! Hoewel hij immers in het paradijs vóór de zonde niet alles kon wilde hij toen toch nog niet wat hij niet kon en kon hij dientengevolge alles wat hij wilde. Nu echter is de mens gelijk geworden aan de ijdelheid. Wie kan ze wel opsommen, de vele dingen die hij wil en niet kan, doordat hij zich niet voegt naar zichzelf, dat wil zeggen doordat zijn geest en, beneden die geest, zijn vlees zich niet voegen naar zijn wil ? Niet alleen immers zijn geest wordt herhaaldelijk tegen zijn wil in beroering gebracht, maar ook het vlees heeft pijn (..) En verder zijn die pijnen, die men pijnen van het vlees noemt, pijnen van de ziel, die zij in en door het vlees ondergaat"


(Augustinus van Hippo (354-430), De stad van God, 1993, boek xiv-15, vertaling Gerard Wijdeveld)


('Liefde, lichamelijkheid & seksualiteit door Augustinus' ogen', uit de doeken gedaan door Rudi te Velde, Bert Blans en Maartin Wisse - studiediedag, 28.11.09)

Tout au long

© Theo van Doesburg



tout au long - bien plus large en effet
j'accède dans un second temps
ce temps donne

lieu à la pousse
à la poussière aussi
tout au long - bien plus sage

Et pourtant

© Theo van Doesburg



pas de côté
pas de loin
pas de question
pas de vin - dans le frigo

et pourtant je suis

God is hungry

De koosjere dood (bracha)

© Steve McCurry



"Sjocheet met keppel komt op. Gaat in een klein soort nis zitten, althans zo ging het in het slachthuis op Astor Street, pakte de kop van het dier, legt die over zijn knieën, pakt een mes met een nogal lang lemmet, zegt een bracha - een zegespreuk - en snijdt dan de hals door. Als hij dat met één houw doet, de luchtpijp, de slokdarm en de halsslagaderen doorsnijdt zonder het nekbeen te raken, sterft het dier op slag en is het koosjer ; als er twee sneden voor nodig zijn of het dier is ziek of verminkt of het mes is niet volmaakt scherp of het nekbeen is ook maar even ingekeept, dan is het dier niet koosjer. De sjocheet snijdt de keel open van het ene oor naar het andere en laat het dier daar dan hangen tot al het bloed eruit is gestroomd"


(Philip Roth, Indignation, 2008, 178 - vertaling Babet Mossel)

Si

© Alexander Rodtschenko



si
si tu me cherches

au dedans de l'anonymat
- l'anonymat des caractères blancs, par exemple -
sans bien savoir
pourquoi

moi, l'embarras,
je te cache

De dood als fallische moeder

© Roger Raveel, Requiem


Ha, de dood verbeeld als fallische moeder.
Zet al uw fiches maar in op ja, Raveel, ja.

De dood als een mooi maar vilein wijf

© Roger Raveel, Requiem


"Je kunt de dood natuurlijk voorstellen als een soldaat met bajonet, maar ik heb de dood altijd proberen te verbeelden als een mooi, maar vilein wijf, wreed en gemeen" (Jeroen Brouwers)


('Nieuw Requiem' met nogal wat hoorns en blazers, een sopraan, die halverwege de voorstelling haar stiletto's uitschoot - ik veronderstel dat ze knelden. Verder Brouwers' ketterende reflecties, op verscheiden en frêle doodsprenten van de hand van Raveel. Rechts van mij, de lauwwarme geur van look, deSingel, 26.11.09)