© Botero
Momentaan geboeid door schoenen heb ik ze geteld, de keren dat Lanoye in Sprakeloos schoenen vermeld : zes.
Merkwaardig genoeg verschijnt het eerste paar pas op pagina 201 : de krokodillenleren schoenen van Perkamenten Nieke. "Onder haar peignoir vandaan staken wel haar blote onderbenen uit. Paars geaderd, ongezond gezwollen, met rond een kuit of een enkel altijd een verband, maar haar voeten wurmde ze onveranderlijk in krokodillenleren schoenen met hoge hakken. 'Op mocassins voel ik mij geen vrouw meer.' (..) Toen ze werd gevonden zat ze al drie weken naar hetzelfde tv-kanaal te kijken. Toegetakeld door haar uitgehongerde kat. Maar nog altijd met die schoenen aan." Schoenen en verscheiden, ook 19 bladzijden verder. "[zij, wijzend] Een schoen! Ik zie een schoen liggen. [tegen mij] Naar binnen. Direct! [tegen bakker Etienne ..] Een losse schoen voorspelt een lijk. Een brancardier heeft mij dat verteld tijdens de oorlog. Zo veel schoenen, zo veel lijken. In totaal signaleert ze er drie. Ze krijgt gelijk. Geen maand later wordt ons kruispunt eindelijk voorzien van oranje knipperlichten".
Ha, denk je, interessant, maar even later wordt het nog interessanter. Tot drie maal toe figureren schoenen in Lanoye's relaas van coming-out. Drie in een totaliteit van zes is de helft. Dat vind ik veel. Pagina 260 : "Zelf een product van seks tussen hen beiden zul je in alle ernst met hen moeten praten over seks. Een belevenis waar geen enkele nazaat om zit te popelen. Je zult getuige moeten zijn van de ongefilterde verbijstering of wanhoop op hun gezichten, want ze zijn totaal onvoorbereid op je openbaring, aangezien jij het bent die de plaats en het tijdstip van de onthulling kunt uitkiezen - je enige terreinvoordeel, tenzij je stom genoeg bent om je door hen, met je broek op je schoenen, te laten betrappen met de buurjongen.". Nauwelijks één bladzijde later transformeert de te mijden schoen in iets waarin je sterk moet staan : "Dus wat er ook staat te gebeuren, het is nooit goed. Daarom wil je, eer het zover komt, sterk genoeg in je schoenen staan om de storm, hoe stevig of hoe stom hij ook mag lijken, te trotseren zonder slagzij te maken, en met zo weinig mogelijk averij voor alle betrokkenen". Vele velletjes later, niet onbelangrijk, de coming-out. "Zij in haar badpak, op blote voeten, armen gekruist. Hij in zijn wijde blauwe short en zijn witte mouwloze onderhemdje, met aan zijn voeten grijze kousen en bruine sandalen". Geef toe, weerloosheid ten top.
(Slechts) één maal wordt de schoen - letterlijk - ten tonele gevoerd als wapen. Als wapen van de vrouw, de moeder. Always the mother. "Vóór de sterspeler een tweede keer kan uithalen, komt zij hem uit het niets aangevlogen. Met haar schoen in de hand, een muiltje met een ijzeren punthak. Ze slaat hem er pal mee op het hoofd. Haar man zal niet de enige zijn die bloedt vandaag. Ze haalt een tweede keer uit, tegen die gast zijn oor. Mocht ze de kans krijgen om een derde keer uit te halen, was hij zijn oog kwijt".
En levert dat nu iets op, zo'n lezing vanuit de schoen ? Misschien wel, misschien niet. Misschien leest u het boek best een keertje zelf.
(Tom Lanoye, Sprakeloos, 2009, 201-220-260-261-312-323 )
31-03-2010
Soulier X (sprakeloos)
30-03-2010
29-03-2010
28-03-2010
Always the mother IV (then)
© Caino Vasconcellos
Then with her hands
she'd crown her son's head,
then with her arms
she'd embrace him,
then with her fingers
she'd pluck out his eyes,
then with her teeth
she'd gnaw his liver,
then with motherly claws
she'd shred his memories
then with her nipples
she'd nourish him
on the milk of hatred,
then with her tongue,
she'd insist, Lord, Lord,
I'm only doing this for love,
because you've pledged
that this bread is your body
and this wine, your blood.
(Francesc Parcerisas, Aleshores/Then, translated by Cyrus Cassells)
Tot hot
27-03-2010
Telkens als ik lach
Un homme debout ne se couche que pour mourir (Léo Ferré)
"Het ontroerende lamento No more chains, geen kettingen meer, van Ali Haurand is levenskreet en jammerklacht ineen. En als zodanig een treffende uiting van wat de Fransen zomaar omschrijven als La condition humaine, het menselijk tekort, oftewel het ultieme conflict dat ieder mens met vrijheidsdrang en ambities gedwongen is om uit te vechten op het slagveld van zijn leven. Met de erinyen, de schikgodinnen van het lot. Geen sterveling zal het van die erinyen ooit kunnen winnen, geen mens zal het slagveld ooit als overwinnaar mogen verlaten. De mens krijgt al zijn tekorten en beperkingen – net als alle andere dieren in de schepping die in worsteling leven met de natuur – terug in het gezicht geworpen. En dat steekt. Dat steekt. Maar net als de gekastijde geleerde Abelard die op brute wijze van zijn geliefde Heloïse werd gescheiden, maar zijn smart in prachtige liefdesbrieven wist om te zetten, kunnen ook wij misschien op andere manier de krachten tegemoet treden die ons toch wel zullen verpletteren. We kunnen zingen, dromen, musiceren, we kunnen wellicht juist kracht en waardigheid vinden door onze zwakheid te bekennen, zeggend dat we niet strijden op hoop van overwinning, opdat we niet overwonnen worden. Gelukkig de mensen die het menselijk tekort om kunnen zetten in prachtige kunst, lyriek, proza of muziek. Of in een majestueus lamento zoals No more chains, geen kettingen meer. No more chains. Je kunt het lied opvatten als een trage dans van rammelende kettingen die leenheer tijd ons om de enkels heeft geslagen en die we van ons af willen schudden. Je kunt het opvatten als het lijflied van een landloze pachter op het land, als een treurzang van een diep maar nooit gestild verlangen, als het scherzo van trots en wendbaarheid. Als syncopische deun van virtuositeit, van een onvermoeibare vitaliteit, als een tastende ballade van contemplatie en gevoeligheid, als de beebop van ambitie en het druivensap der gramschap, en triomf, als het trommelvliestergende gebrul en gebonk van de donder. Als de geladen stilte voor de storm of in het oog van de orkaan, als de balsemende klanken voor een schraler schraler schraler schraler schraler wordende ziel. No more chains. Geen kettingen meer. Het is het lied van William Shakespeare’s Where there’s a will there’s a play – en waar een spel is, klinken stemmen, instrumenten, snaren, die hun melodieën spelen waarin vast weer de tonen van hét lied zijn te herkennen. No More Chains. Het is het lied van de schimpscheutende Tijl, de Uylenspiegelende, kwinkslaande Uyl die zijn kont toont aan de kwezels. Het is de lokroep van Alfred J. Prufrock, de liefde die zijn schuchterheid leert verbergen achter het verschalken van een perzik. Het is het lied van pulque en puls, van pizzi en cato. Het is het lied van Mozart en van Verdi en van bluejazz en piano, piano. Piano. Het is het lied van Da Ponte en Boíto, van salsa en duende. Het is het lied van duizend-en-een maten en van duizend-en-een nachten. Het is het lied van Miles en van Cole, van Chet en van Sheherazade. Het is het lied van huilen en schreeuwen en fluisteren en praten. Het is het lied van mensen en vrouwen, en van minnen en haten. Het is het lied van vreugde en kreten, van speeksel en tranen. Het is het lied van de doodlopende steegjes en van statige lanen. Het is het lied van hemel en aarde, van de leeuw en de ram. Het is het lied van bodem en water, van adem en brand. Het is het lied van de hals en van de enkel, van ketting en van band. Het is het lied van Mohammed Ali en van Abba, het lied van alibi en van Alibaba. Het is het lied van verbeelding en van weelde, van Sturm und Drang. Het is het lied van zigeuners en van zieners en van junkies aan de rand. Het is het lied van broeders in bloed en van alles aan de kant. Het is het lied van Tonio Kröger, en van Thomas Mann. Het is het lied van Dizzy en jazzy, en van, van. Ali Haurand"
(Dichters dansen niet, No more chains)
26-03-2010
But this
Wie kijkt gaat dood
Grootvader : Ik wou dat ik ergens anders was.
Meisje : Waar zou u naar toe willen gaan, grootvader ?
Grootvader : Ik weet niet naar waar - naar een andere kamer, eender waar ! eender waar !
Vader : Waar zouden we naartoe gaan ?
Oom : Het is te laat om naar ergens anders te gaan.(stilte. Ze zitten onbeweeglijk rond de tafel)
Grootvader : Wat hoor ik, Ursule ?
Meisje : Niets grootvader. Dat zijn bladeren die vallen op het terras - ja het zijn bladeren die vallen op het terras.
Grootvader : Doe het raam dicht, Ursule.
(Maeterlinck, uit : L'intruse, 1890)
© Koen Broos, De indringer
"Het zicht en de spraak, die wij doorgaans beschouwen als instrumenten van ontdekking en uitwisseling, zijn integendeel de kentekens van onze onvolkomenheid : het oog belet ons te zien, het woord belet ons te begrijpen. De enige ziener is hier de blinde" (Maeterlinck, toelichting bij L'intruse, 1890)
(De indringer - Wie kijkt gaat dood, een bewerking van Maeterlincks L'intruse (1890) door Peter Missotten & de Filmfabriek. Op de scène vijf mannen in jurk, één vrouw en twee stenen engelen. Stilte en immobilisme. Spanning. Links van mij een siddering. Rechts een zucht. Toneelhuis, 25.03.10)
25-03-2010
Soulier XIII (Shu-mann's papillons)
"Op de terugweg naar het hotel vertelde Marie, misschien als een soort waarschuwing, zei Austerlitz, over de innerlijke verduistering en het krankzinnig worden van Schumann, en hoe hij op het laatst, midden in de drukte van het Düsseldorfse carnaval, met een sprong over de brugleuning in de ijskoude Rijn was gesprongen, zodat twee vissers hem eruit moesten halen. Hij had toen nog een aantal jaren geleefd, zei Marie, in een particuliere kliniek voor geestesziekten in Bonn of Bad Godesberg, waar Clara hem samen met de jonge Brahms op gezette tijden bezocht en dan meestal slechts door een luikje in de deur even naar hem keek, omdat hij zich volkomen van de wereld had afgewend en slechts met valse tonen voor zich uit lag te neuriën zodat je niet meer met hem kon praten"
(W.G. Sebald, Austerlitz, vertaling Ria van Hengel, 2003, 242)
Malkander XXVII (il s'agit)
© Marisol (Escobar)
Zij, een bacterie
die zich [voorwaarts]
nestelt. Hij
verstorven [de
stompe spits
de hemel in]
Ze strooien [verveeld]
wat beelden
rond : grote
en hele kleintjes, windstil
[lees : waterdicht]. Toch
droomt hij
halmgras
mager
rauw binnenin. Zij
bonobo's
in de kootjes
van haar vinger
[il s'agit]
24-03-2010
Soulier XII (elephant dung)
© INSA, getipt door Sodade
" (..) Only later / at the shoe-wearing edge of our world / we did meet kids who thought everything / ridiculous. They found us incredible (..)" (Les Murray)
(This shoes, balancerend op olifantenpoep, zijn gecreëerd - op vraag van Tate Gallery London - als eerbetoon aan Chris Ofili, die zijn schilderijen verrijkt met balls of elephant dung. A major survey of Ofili's career in Tate Britain till 16.05.10)
23-03-2010
schritte sprung (Konrad Bayer)
stappen sprong
stappen gaan rechts gaan zijns weegs gaan in de zon gaan ver gaan de bocht in gaan met de voeten gaan over het gras gaan door het bos gaan omhoog gaan voor gaan ongeveer een kilometer gaan om vast te stellen gaan achter een spoor aan gaan tussen mensen gaan onder bomen gaan in de hitte gaan aan de kant gaan een stuk weg gaan weg gaan zonder te spreken gaan aan de hand gaan in een richting gaan op straat gaan nog altijd gaan heen gaan terug gaan niet gaan verder gaan opeens LOPEN
stappen en stemmen en geluiden en slechte lucht en snel en naar voren en geroep en lichten en ogen toe en verder en klapperen en daar en nu en in deze richting en hop en op de buik en met de handen en met de benen en met het hele lichaam en voorwaarts en opgelet en al en erover en hoewel en weer en minder en meer en op handen en voeten en op de knieën en boven en wie en beneden en opeens en eindelijk
stappen of stemmen of geluiden of snel of geroep of ogen toe of verder of daar of nu of hop of op de buik of met de handen of met de voeten of met het hele lichaam of opgelet of erover of weer of meer of boven of opeens of eindelijk
stappen en ging en rechts en ging en weg en ging en zon en ging en ver en ging en bocht en ging en voeten en ging en gras en ging en door en ging en omhoog en ging en voor en ging en ongeveer en ging en om en ging en snel en ging en spoor en ging en na en ging en weg en ging en mensen en ging en onder en ging en hitte en ging en kant en ging en weg en ging en spreken en ging en hand en ging en richting en ging en straat en ging en altijd en ging en heen en ging en terug en ging en niet en ging en verder en ging en opeens LOPEN
stappen ja stemmen ja snel ja ogen toe ja verder ja daar ja hop ja op de buik ja met de handen ja met de benen ja opgelet ja al ja erover ja weer ja boven ja beneden ja opeens ja eindelijk
S P R O N G
(schritte sprung van Konrad Bayer, vertaling Erik de Smedt)
22-03-2010
The rain did rain
© El Lissitzky, Guggenheim Berlin
if blue again it's blue
in the corner
of the mind [the lowest
part
of the body
connected with the highest,
the eye]
if blue again it's
raining half-way
without
any consequence
for Marie
and the annoying wings [annoying things
annoy
especially
when they aren't polished
nor red nor
usual suspect] but then
birds knitting nests, trees
pushing little leaves - we
don't remember
because it's never
been lost [anyway
tomorrow we'll say : the rain
did rain, swept away, maybe
something blue
puppeteered two
or six inches long]
21-03-2010
Soulier IX (shoeless heroine)
Why would you choose, if you have so much time left
(Chambre d'Amis : The bear that wasn't in de living van de Floren-Pips, 20.03.10)
18-03-2010
Wie wenig erkennen Sie, obwohl Sie viele sehen
Dansvoorstelling Is you me van par b.l.eux. Op de Bühne één man en één androgyne vrouw. Links van mij een schijnkind, rechts een kale man met tien gezichten, deSingel, 18.03.10)
Ainsi vint le froid
© Marisol (Escobar)
ainsi vint le froid
some men
and their names
some animals, apes
and their names - puis cette phrase
cette phrase musicale, oui
some marmelade, red
and yellow, some wars
and their names,
denial-names - on part ?
on ne part pas, non
for some gods
and their names
some women and
their words comme
étoiles du jour
17-03-2010
16-03-2010
Geschonken
© Andre Cornelier
"Hij werd omhuld door droefheid, aangezien hij begreep dat mensen door hun aard niet in staat zijn te voelen dat het leven hun ooit geschonken is, het echt te voelen, met elementaire hevigheid en opwinding. Toen het leven hun geschonken werd, waren ze niet in staat het geschenk te begrijpen, en daarna hebben ze geen moeite meer gedaan om erover na te denken. En daardoor voelden ze hun leven alleen in het langzame wegvloeien ervan uit hun lichaam ; alleen de langzame, gestadige uitdoving en vernietiging ervan. Het was toch een vergissing om dat 'leven' te noemen"
(David Grossman, Zie : liefde / Ajeen erech : ahava, vertaling Hilde Pach, 1986 [2007], 158)
15-03-2010
This two leaves told me constantly : yes ! yes .. (Gorky)
"Ah, you man without god", A retrospective Arshile Gorky, Tate Modern London till 03.05.10
Soulier VIII (worn out)
14-03-2010
Soulier VII (A wagon of shoes)
© Auschwitz
The poet asks : // Tell me the truth, oh, shoes, / Where disappeared the feet ? / The feet of pumps so shoddy, / With buttondrops like dew - / Where is the little body ? / Where is the woman, too ? / All children's shoes - but where / Are all the children's feet ?
(Abraham Sutzkever, A vogn shikh / A wagon of shoes, 1942)
13-03-2010
chop chop
12-03-2010
soulier VI (les mille-pattes)
© Vincent van Gogh
J’ai, l’autre jour, c’est vrai, / Au soulier, contre un mur, / Tué le mille-pattes / Qui ne s’y trouvait pas. / Comment est-ce possible? / C’est très simple, vois-tu - / Un début de D.T.
Quand l’alligator rose /Et le tigre sans tête / Prendront de la stature / et voudront engraisser, / N’ayant pas de soulier / Apte à les massacrer, / J’en viendrai à penser : Devrais-je ne plus boire?
Mais c’est sans importance. / Plus maigre ou plus gros suis-je / Du fait que c’est ainsi ? / Serais-je sage, juste, / La vie n’étant pas telle ?
Mais non, rien n’est exact. / Ton affection pourrait / Me rendre bien meilleur / Que moi ou mes essais. / Mais l’on ne sait jamais, / Chéri, et moi j’ignore / Si dans ton coeur le sucre / Ne tournerait au caramel. / J’en laisse mon coeur cuire / Et je bois du brandy.
Alors les mille-pattes / Surviennent sans surprise. / Je les vois nettement. / Ou alors même en double. / Je les verrai chez moi / A grands coups de soulier, / Et quand ils s’en iront / En enfer, moi aussi.
Alors, pour terminer, / Je serai bien heureux, / Car, d’un coup de soulier / Réel et vrai, j’aurai / Tué le mille-pattes / Vrai, mon âme perdue !
(Fernando Pessoa, D.T / Delirium Tremens)
De keizer van het verlies
"Ik kan alles vergeten, behalve de weigering. En het dromen van de onoplosbare droom" (tekstfragment 'De keizer van het verlies')
© Malou Swinnen
(Theaterproductie De keizer van het verlies van Jan Fabre, gemonoloogd door Dirk Roofthooft - één enkele man, dus. Rechts van mij een readymade, links een vasculaire plant. Troubleyn Laborato ism deSingel, 11.03.10)
11-03-2010
Soulier V (la valeur phallique du talon)
© André Perugia
"Les reproches qu'elle va faire à l'analyste, de l'embarras qu'il apporte par ses soins dans son existence, vont se matérialiser en ceci qu'elle ne peut pas s'acheter de souliers. L'analyste ne peut pas ne pas reconnaître ici la valeur phallique du soulier, et tout spécialement du talon (..) Remarquons à ce propos que le fétichisme, spécialement celui du soulier, n'est pratiquement pas observé chez la femme. D'où la portée de l'apparition de la signification phallique du soulier en ce point de l'analyse. Tâchons de le comprendre. Pour le comprendre, il n'est pas nécessaire d'aller bien loin, alors que l'analyste fait tout à ce moment-là pour suggérer au sujet qu'il s'agit là chez elle d'un désir de possession du phallus. En soi-même, ce n'est peut-être pas, ma foi, le pire qu'il puisse dire, si ce n'était que pour lui cela veut dire que le sujet a le désir d'être un homme. A quoi celle-ci ne cesse pas de s'opposer, protestant avec la dernière énergie, jusqu'à la fin, qu'elle n'a jamais eu le désir d'être un homme. En effet, ce n'est peut-être pas la même chose de désirer posséder le phallus et de désirer être un homme, puisque la théorie analytique elle-même suppose que les choses peuvent se résoudre d'une façon fort naturelle, et qui ne s'en aviserait ?"
(Jacques Lacan, Le séminaire V, Les formations de l'inconscient, 1957-58, 451)
10-03-2010
.. omdat hij weigert / een dier te zijn
© Paul Casaer
"Kijk naar het vee, dat al grazend voorbij loopt : het weet niet wat gisteren of vandaag betekent, het springt rond, eet, slaapt, springt opnieuw rond en dat van 's morgens tot 's avonds, gekluisterd aan het moment en zijn genoegens en ongenoegens, en dus noch melancholiek, noch verveeld. Voor de mens weegt het zwaar dit aan te zien, want hoewel hij zich boven de dieren verheven voelt, benijdt hij hen om hun geluk - wat zij hebben, een leven zonder verveling of pijnlijke gedachten, is precies wat hij wil, maar niet kan hebben omdat hij weigert een dier te zijn"
(Friedrich Nietzsche, Over nut en nadeel van geschiedenis voor het leven, 2006)
(tentoonstelling Animism, M HKA, 10.03.10)
09-03-2010
Caput VII (stil zwijgend)
08-03-2010
Hysterie in tijden van crisis
(Zomertrilogie van Ivo van Hove en Toneelgroep A'dam, een commedia dell'arte - het is mijn ding niet - geschreven door de 14-jarige Carlo Goldini in het jaar dat kleine Wolf zijn eerste optreden verzorgde. On stage : zes mannen zes vrouwen, de ideale melange voor hysterie ten top. Links van mij een goedlachse dame, rechts een schalkse heer, deSingel, 07.03.10)
07-03-2010
Soulier III (lived like a foot)
"You do not do, you do not do / Any more, black shoe / In which I have lived like a foot / For thirty years, poor and white, / Barely daring to breathe or Achoo. // Daddy, I have had to kill you .."
(Sylvia Plath, Daddy)
06-03-2010
Malkander XXV
© Claude Cahun
really
it concerns verbs, the single
past with a beginning,
a shellfish end and
nothing
in between except
for hunger (forward
forward), verbs
which concern women
and men in future
perfect
are excluded, yes,
no dreams, we
refuse the key
that fits
the weakness, in fact
it concerns
a game, a mastergame, knocking
on back doors (imagine
a bell) without
any link with
eggs or animals
or whatsoever, no,
no dreams
05-03-2010
Soulier II (Vincent)
© Vincent van Gogh
"Ascetic and maternal, you endure : / Kin to oxen, to Saints, to condemned men, / With your mute patience, forming / The only true likeness of myself"
(Charles Simic, from : My shoes)
04-03-2010
Soulier I (fetisj)
".. Het ligt voor de hand te verwachten dat als substituut voor de gemiste vrouwelijke fallus organen of objecten worden gekozen die ook verder als symbolen de penis vertegenwoordigen. Dat kan vaak genoeg het geval zijn, maar is zeker niet beslissend. Bij de vestiging van de fetisj schijnt eerder een proces in acht te zijn genomen dat doet denken aan het halthouden van de herinnering bij een traumatische amnesie. Ook hier blijft de interesse als het ware onderweg stilstaan en wordt misschien de laatste indruk vóór de akelige, traumatische indruk als fetisj vastgehouden. Zo heeft een voet of schoen - of een deel ervan - zijn bevoorrechte rol als fetisj te danken aan de omstandigheden dat de jongen in zijn nieuwsgierigheid van onderaf langs de benen naar het vrouwelijk genitaal gegluurd heeft .. de aanblik van de genitale beharing, waarop de vurig begeerde aanblik van het vrouwelijke lid had moeten volgen ; de zo vaak tot fetisj uitverkoren lingerie houdt het moment van de ontkleding vast, het laatste moment waarop men de vrouw nog als fallisch mocht beschouwen .."
(S. Freud, Fetisjisme, 1988 [1927], 242)
03-03-2010
Prophecy
Caput VI (wat je ook doet)
[uz podpolja, berlin]
Wat je ook doet // Wijs me iets aan en ik vertel je dat het weg is. / Alleen het weg-zijn blijft over, zeg je. Nee, zeg ik, / zelfs dat niet. Maar wat je ook doet – ik sla / een milde, een vaderlijke toon aan – het maakt niet uit. // Kijk // Hier het leven. Bezie, ontken, omarm. / Doe wat je wil. Want het kan / niemand wat schelen, dat weet je. (Ik troost maar) // Dat het buiten sneeuwt, bijvoorbeeld. Maar alles smelt, / zelfs sneeuw, en er komt een ochtend / waarop ik niet meer aan je zal denken, dat beloof ik.
(Mark Boog, uit : Er moet sprake zijn / van een misverstand)
02-03-2010
Malkander XXIV
01-03-2010
Malkander XXII
Abonneren op:
Posts (Atom)



























+1905.jpg)









